Tips bij warm weer
Hoe zou uw arts willen dat u voor uzelf zorgt
Hitte kan je ziek maken. Het hoeft niet eens extreem warm te zijn: vooral als het heel vochtig is, kan de temperatuur van je lichaam snel stijgen. En dat kan allerlei klachten veroorzaken. Af en toe leidt het zelfs tot gevaarlijke situaties.
Uitdroging
Als je hevig zweet en weinig drinkt, kan je lichaam uitdrogen. Je kan dan deze klachten hebben:
- grote dorst
- een droge mond
- hoofdpijn
- donkere urine of niet meer kunnen plassen
- minder of geen tranen
- als je een stukje huid omhoogtrekt, blijft die even zo staan
Wat kan je doen bij uitdroging?
- Zorg voor verkoeling (schaduw, koele plek, koude douche,...)
- Drink voldoende en kleed je zo licht mogelijk.
- Ook rust is belangrijk.
- Neem contact op met de huisarts als je urineproductie stopt of als je huidelasticiteit verslechtert.
- Gaat het over kinderen of ouderen en ben je niet zeker? Raadpleeg dan zeker een arts.
Gezwollen benen of voeten (warmte-oedeem)
Je benen en voeten kunnen opzwellen door de warmte. Vooral zwaarlijvige mensen en mensen met een verhoogde bloeddruk hebben daar sneller last van. Neem geen plasmedicatie, tenzij er een andere medische reden is om die in te nemen.
Wat kan je ertegen doen?
Zwelling door warmte kan je proberen te verhelpen door:
- voldoende te rusten met je benen omhoog
- genoeg te drinken
Zonneslag
Een zonneslag krijg je door rechtstreekse hitte op een onbedekt hoofd. Je kan dan last hebben van:
- hevige hoofdpijn
- misselijkheid
- duizeligheid
Je kan ook andere symptomen hebben. Die wijzen op een overprikkeling van het centraal zenuwstelsel. Je kan dan:
- slaperig zijn
- lauwvallen
- overprikkeld zijn
Wat kan doen bij een zonneslag?
- Zoek een koele plek op
- Drink water, koel jezelf af en probeer te rusten.
- Contacteer bij twijfel je huisarts.
- Zie je iemand het bewustzijn verliezen door een zonneslag, bel dan direct 112.
Hittekrampen
Hittekrampen komen vooral voor wanneer je heel veel zweet tijdens zware fysieke inspanningen. Meestal zijn dat spierkrampen ter hoogte van je kuitspieren. Ze verdwijnen zodra je rust.
Zweet bevat water, maar ook mineralen zoals natrium (zout) en kalium. Als je veel zweet, verlies je dus niet alleen water, maar ook mineralen. Als die mineralen niet aangevuld worden, kan je spierkrampen krijgen.
Hoe kan je hittekrampen voorkomen?
- Om hittekrampen en hitte-uitputting te vermijden, kan je een beetje zout in je water doen: een halve theelepel per 2 liter water volstaat.
- Zorg dat je voldoende elektrolyten binnenkrijgt als je langdurig sport. Elektrolyten zijn zouten die opgelost zijn in water. Je vindt ze onder andere in sportdrank.
Hitte-uitputting
Hitte-uitputting ontstaat als je lang wordt blootgesteld aan hitte en je lichaam uitdroogt (dehydratatie). Dat kan de voorbode zijn van een hitteberoerte.
De belangrijkste tekenen van hitte-uitputting zijn:
- duizeligheid
- flauwte
- vermoeidheid
- slapeloosheid
- hyperventilatie
- ongewone nachtelijke onrust
Wat moet je doen bij hitte-uitputting?
- Zoek een koele plaats op en drink water.
- Som heb je naast een tekort aan water ook een tekort aan zout (natriumtekort).
- Dan heb je geen dorst en krijg je koorts.
- Vaak heb je ook maag-darmklachten, zoals misselijkheid. In dat geval raadpleeg je best een arts.
Hitteberoerte of hitteslag
Hitteberoerte ontstaat meestal als je lang blootgesteld wordt aan hoge temperaturen. Het is vaak het gevolg van een hitte-uitputting. Hitteberoerte is een medisch noodgeval. Als je een hitteberoerte niet behandelt, kan je eraan sterven. Je herkent een hitteberoerte aan:
- een hoge lichaamstemperatuur (39°C tot 45°C)
- een hoger hartritme (meer dan 100 hartslagen per minuut)
- ongewone onrust
- een warme, rode en droge huid
- hoofdpijn
- overgeven
- stuipen
- flauwvallen
- coma
Wat kan je doen bij een hitteberoerte?
Valt iemand flauw en kan het om een hitteberoerte gaan? Bel dan onmiddellijk 112. Daarna moet je het slachtoffer zo snel mogelijk afkoelen (na reanimatie of veilige zijligging door een bekwaam persoon). Hoe kan je dat doen?
- De beste methode is water druppelen, gieten of sproeien op de hele huid en tegelijkertijd met een luchtbron te blazen om verkoeling te brengen.
- Icepacks in de oksels, nek en liesstreek kunnen ook helpen.
- Het lichaam onderdompelen in water is de snelste manier om een gezond lichaam af te koelen. Doe dit echter niet bij ouderen, kinderen of mensen met onderliggende aandoeningen, omdat het een groot effect heeft op het hart en de bloedvaten.
Bij wie komen hitteziektes voor?
Iedereen kan last krijgen van de hitte, maar sommige mensen moeten extra voorzichtig zijn. Zij zijn gevoeliger voor de hitte en de zon. Daartoe behoren onder andere:
- kinderen
- 65-plussers
- mensen met een chronische aandoening, zoals:
- hart- en vaataandoeningen
- diabetes
- een te snel werkende schildklier
- een verminderde nierwerking
- sporters of mensen die grote inspanningen moeten leveren bij hoge temperaturen
- mensen met een slechte lichamelijke conditie en/of veel overgewicht
- mensen die te veel alcohol drinken
- mensen die bepaalde medicijnen innemen (bijvoorbeeld bepaalde antidepressiva of plaspillen)
Wat kan je doen om hitteziektes te voorkomen?
Voorspelt het weerbericht hitte? Volg dan deze tips. Doe overdag, tussen 11 en 22 uur, geen grote lichamelijke inspanningen buiten. Beperk je inspanningen of las regelmatig een pauze in. Drink voldoende. Blijf binnen en zoek een koele ruimte op. Koel je lichaam regelmatig af in de douche, in bad of in een zwembad. Moet je toch naar buiten? Draag lichte kledij. Bescherm je hoofd tegen de zon met een hoed of een pet. Gebruik een goede zonnecrème met een aangepaste beschermingsfactor. Let extra op oudere mensen en kinderen.
Vraag aan je arts of je medicatie neemt die een nadelig effect kan hebben op je gezondheid tijdens een hittegolf. Soms kan je arts de dosis aanpassen.
Hoe zorg je ervoor dat je genoeg drinkt?
- Drink minstens 1,5 tot 2 liter per dag (als je geen lichamelijke inspanning doet). Water is het beste, maar ook sportdrank of afgekoelde bouillon zijn aanraders.
- Wacht niet tot je dorst hebt.
- Vermijd alcohol en dranken met cafeïne, zoals koffie, thee of cola. Die dranken verstoren de natuurlijke vochtbalans van je lichaam.
Op warmedagen.be vind je meer info en tips om je te beschermen tegen de warmte.